Coğrafya Öğretmeni/Yazar Doğu ATEŞ

Gezegenimiz Ciddi Tehdit Altında! BREZİLYA’nın Amazon yağmur ormanları bu yıl rekor sayıda yangına tanıklık etti. Bu noktada akla gelen ilk soru; Amazon yağmur ormanları yangını nasıl başladı ve ne zamandır yanıyor? oluyor. Amazon yağmur ormanları, NASA ve NOAA uydularındaki uzaydan gelen geniş çaplı alevler ve duman görüntüleri ile gündeme geldi. Ulusal Uzay Araştırmaları Enstitüsü (INPE) uydu verilerine göre, yangınlar 2018’deki aynı döneme göre yüzde 83 artış gösterdi. Uzay ajansı, uydu verilerinin Ocak 2019’dan bu yana 72.000’den fazla yangın tespit ettiğini bildirdi. Yoğun duman, Pazartesi günü Brezilya’nın en büyük şehri São Paulo’da 1700 mil uzakta havanın gündüz vakti kararmasına neden oldu. Dünyanın en büyük yağmur ormanları olan Amazon ormanları, büyük bir karbon yutağı kaynağı olması nedeni ile küresel ısınma tehdidi karşısındaki en büyük doğal silahımız. Küresel ısınmanın gezegenimiz için ne denli tehlikeli boyutlara geldiğini göreceğiniz her bir derecelik artış ile yaşayacaklarımızı özetleyen makaleye aşağıdan ulaşabilirsiniz. Climatempo meteorologlarından Josélia Pegorim, şunları söyledi: “Duman São Paulo eyaletindeki yangınlardan değil, Rondônia ve Bolivya’da birkaç gündür devam eden çok yoğun ve geniş yangınlardan geldi. “Soğuk cephe rüzgarların yönünü değiştirdi ve bu dumanı São Paulo’ya taşıdı.” Bu orman yangınlarından bazılarından kaynaklanan duman, NASA tarafından yayınlanan uydu görüntülerinde de tespit edildi. Amazon yağmur ormanları yangınları nasıl başladı? Özellikle kırsal alanda çıkan kontrol edilmesi güç…

Bahamalar’ı etkisi altına aldıktan sonra ABD’nin doğu kıyılarına ulaşan Dorian kasırgası, yeniden güç kazanarak, üçüncü kategoriye yükseldi. ABD’de Güney ve Kuzey Carolina eyaletlerini etkileyen Dorian kasırgası, Güney Carolina eyaletinin Charleston kentinde sel ve su baskınlarına neden oldu. Saatteki hızı 185 kilometreyi bulan kasırga nedeniyle Georgia, Güney ve Kuzey Carolina eyaletlerinde 220 binden fazla ev ve iş yerinde de elektrik kesintileri yaşandı. ABD Ulusal Kasırga Merkezi, kasırganın Virginia eyaletine de ulaşabileceği uyarısında bulundu. ÖLÜ SAYISI ARTABİLİR Dorian kasırgası, 5’inci kategoride vurduğu Bahamalar’da 20 kişinin ölümüne neden oldu. Arama kurtarma çalışmalarının devam ettiği Bahamalar’da ölü sayısının artmasından endişe duyuluyor. Amerikan Havacılık ve Uzay Ajansının (NASA) yayımladığı görüntüler kasırganın Bahamalar’da neden olduğu tahribatın boyutunu ortaya koyuyor. Hasar tespiti için Bahamalar’a bir ekip gönderen Birleşmiş Milletler de 70 bin kişinin, gıda ve temiz içme suyu gibi acil insani yardıma ihtiyaç duyduğunu bildirdi. Bahamalar Başbakanı Hubert Minnis, Marsh Limanı çevresindeki yapıların yüzde 60’ının zarar gördüğünü açıklamıştı.

Şanlıurfa Büyükşehir Belediyesi tarafından kurulan tesiste, katı atıklardan elde edilen metan gazından üretilen elektrikle 40 bini aşkın konutun aydınlatma ihtiyacının karşılandığı bildirildi. Belediye Başkanı Nihat Çiftçi, tesisteki incelemelerin ardından gazetecilere yaptığı açıklamada, çok önemli ve çevreci bir projeyi faaliyete geçirdiklerini söyledi. Tesisin kentin modernleşmesine de katkı sağladığını belirten Çiftçi, tesisin aynı zamanda kadınlar için de önemli bir istihdam yerine dönüştüğünü kaydetti. Çiftçi, kentteki 40 bin konutun enerji ihtiyacının tesis sayesinde karşılandığını vurgulayarak, şöyle devam etti: “İlçelerimizdeki çöpleri büyük tırlarla şehir merkezine getiriyor ve ayrıştırıyoruz. Biyolojik atıklardan enerji elde ediliyor, zararlı atıklar ise yok ediliyor. Burada tamamıyla kadınlara istihdam kapısı oluşturduk, 150 kadınımız çalışıyor. Hem katı atıktan enerji üretiyoruz hem kadınımıza istihdam oluşturuyoruz. Yaklaşık bir yıl sonra 150 kadın daha istihdam edeceğiz. Entegre Katı Atık Depolama Tesisimiz 8 megavatlık kapasiteye sahip. Yaklaşık 40 bin konutun aydınlatma enerjisi bu tesisten sağlanabiliyor. Burada hem büyük bir servet değerlendiriliyor hem de tasarruf ediliyor.”

Bahamalar’da bakanlık kasırga nedeniyle en az bir kişinin öldüğünü açıkladı. Kasırga NASA’nın Uluslararası Uzay İstasyonu tarafından görüntülendi. Fırtınanın şiddeti nedeniyle kurtarma çalışması yapılamayan Abaca adalarında kurtarma çalışmalarının başlayacağı açıklandı. ABD’nin hazırlıklarını sürdürdüğü ve çok sayıda tahliyenin yapılmasına neden olan Dorian Kasırgası, Bahamalar üzerinde NASA tarafından uzaydan görüntülendi. Bahamaları şiddetli yağmur, sert rüzgarlar ve yüksek dalgalarla 2 gün boyunca etkisi altına alması beklenen ve Kategori 5’e yükseltilen Dorian Kasırgası, NASA’nın Uluslararası Uzay İstasyonu tarafından görüntülendi. Dorian’ın Bahamalar’dan sonra etkili olmasının beklendiği Florida’da halk alışveriş merkezlerine akın etti. Bahamalar üzerinde ilerleyen kasırganın hızının 295 kilometreye ulaştığı açıklandı. Kasırganın 2 günün sonunda ABD’ye geçmesi bekleniyor. Kaynak: DHA